کودتای شاه یا کودتای مصدق؟ | قسمت سوم گفتگوی شهرام اتفاق و کوروش احمدی

شهرام اتفاق: آنچه در مرداد ۱۳۳۲ رخ داد، کودتای مصدق و جبهه ملی علیه شاه بود. مصدق در ادامه پروژه سیاسی‌اش، به‌دنبال بی‌اختیار کردن شاه بود. او با برگزاری رفراندومی مناقشه‌برانگیز، مجلس را در ۲۵ مرداد ۱۳۳۲ منحل کرد و قانون اساسی اجازه می‌داد که در نبود مجلس، شاه نخست‌وزیر را تغییر دهد. آنچه در اسناد خارجی مطرح است انگیزه غربی‌ها برای جلوگیری از گرایش ایران به اتحاد شوروی در آن زمان است، نه اینکه آنها به‌دنبال کودتا علیه مصدق بوده باشند. کوروش احمدی: شاه حق فرمان عزل مصدق را در ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ نداشت، چون مجلس سه ماه پس از کودتا، در ۲۸ آبان ۱۳۳۲، منحل شد. کودتای ۲۸ مرداد آخرین تلاش‌ها برای احیای مشروطه را شکست داد. اگر یک نظام دموکراتیک و پارلمانی در کشور مستقر می‌شد، جامعه به‌سمت انقلاب نمی‌رفت. بسیاری از مقامات آمریکایی و بریتانیایی (مانند نیکسون، اوباما، استراو، دنیس رایت و...)، ۲۸ مرداد را کودتایی با طراحی MI6 و اجرای CIA دانسته‌اند.